วิธีปลูกกล้วยน้ำว้า และ การขยายพันธุ์

วิธีปลูกกล้วยน้ำว้าและการขยายพันธุ์แบบมืออาชีพ กำหนดระยะและขนาดหลุมปลูก โดยระยะที่เหมาะสมคือ 4×4 เมตร และควรขุ ดหลุม 50x50x50 เซ็นติเมตร เพราะรัศมีของรากกล้วยจะหากินไม่เกิน 50 เซ็นติเมตร การขุ ดหลุมขนาดนี้จะทำให้รากกล้วยหากินได้ไกลขึ้น และความลึกของหลุมจะแก้ปัญหาการขึ้นโคนหรือโคนลอย โดยการปลูกครั้งหนึ่งสามารถเก็บผลผลิตได้ 4-5 ปี เลยทีเดียว ถ้าขุ ดหลุมขนาดเล็กและตื้นกว่านี้

จะให้ผลผลิตแค่ปีสองปีก็ต้องรื้อปลูกใหม่แล้ว ใส่ปุ๋ยรองก้นหลุมด้วยปุ๋ยหมักปุ๋ยคอกผสมดินประมาณหลุมละ 2 กิโลกรัม รองหนาขึ้นมาประมาณ 30 เซ็นติเมตรแล้วจึงปลูกต้นกล้วยและกลบบริเวณโคนต้นให้แน่น ทำแอ่งดินรอบต้นเพื่อเก็บน้ำรักษาความชื้นของดิน ปลูกเสร็จให้น้ำตามทันทีให้ชุ่มชื้นพอเพียง ไม่เช่นนั้นต้นจะเหี่ยวเฉา ใบแห้งและยุบตัว บางต้นตไม่รอ ด บางต้นแต กต้นใหม่ขึ้นแทนทำให้อายุต้นไม่สม่ำเสมอกัน

การใส่ปุ๋ย ปุ๋ยคอก ให้ปุ๋ยอินทรีย์ประเภทปุ๋ยหมักหรือปุ๋ยคอก อัตราการใส่ปุ๋ย 3 – 5 กิโลกรัม/ต้น/ครั้ง หรือ ปุ๋ยเคมี อัตราการใส่ปุ๋ย 100 กรัม/ต้น/ครั้ง โดยใส่ปุ๋ยหลังปลูก 1 เดือน และครั้งที่ 2 ในเดือนที่ 5 หลังปลูก หรือในช่วงก่อนกล้วยใกล้ออกปลี 2-3 เดือน – การให้ปุ๋ยเคมีทางรากควรใช้สูตร 25-7-7 จะช่วยให้ได้ใบขนาดใหญ่หนาเขียวเข้ม เป็นใบที่มีคุณภาพดีกว่าใส่ปุ๋ยสูตรเสมอ -ในช่วง 6 เดือนหลังปลูกให้ปาดหน่อที่โผล่ออกมาทิ้งไป

พอหลังจากอายุ 6 เดือน ให้ไว้หน่อที่ 1 พอหน่อที่ 1 อายุ 3 เดือน ให้ไว้หน่อที่ 2 หลังจากนั้นทุกๆ 3 เดือน ให้ไว้หน่อที่ 3 และ 4, 5 ตาม โดยหน่อที่ขึ้นมาในช่วงที่ไม่ได้กำหนดให้ปาดทิ้งทั้งหมด ปรากฏว่า เมื่อจะไว้หน่อที่ 5 ต้นแม่ก็สามารถเก็บเกี่ยวเครือกล้วยได้แล้ว ฉะนั้นจะกลายว่ากอนั้นมีต้นกล้วย 4 ต้น ที่อายุห่างกัน 3 เดือน โดยมีหน่อที่ 1 ที่อายุห่าง 6 เดือน ดังนั้น เมื่อใช้ระบบนี้ต่อไปหลายๆ ปีจะทำให้กล้วยน้ำว้าในแปลงมีอายุห่าง 3 เดือน”

สาเหตุที่ไว้หน่อทุก 3 เดือน มีเหตุผลว่า ด้วยการออกผลผลิตของกล้วยน้ำว้าในแปลงนั้นจะออกไม่พร้อมกัน ถึงแม้ไว้ใกล้เคียงกัน จะมีการกระจายตัวในการเก็บเกี่ยวประมาณ 3 เดือน โดยจากข้อมูลที่ศึกษาจากการปลูกกล้วยน้ำว้าด้วยหน่อพบว่า จะมีช่วงแรกที่สามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ประมาณ 25 เปอร์เซ็นต์ ช่วงกลางๆ จะเก็บได้ประมาณ 50 เปอร์เซ็นต์ และช่วงปลายเก็บได้ประมาณ 25 เปอร์เซ็นต์

ทีนี้ถ้าค่อยๆ ปลูกหรือไว้หน่อไป กล้วยที่ออกผลในช่วงปลาย 25 เปอร์เซ็นต์ จะไปรวมกับ 25 เปอร์เซ็นต์ของช่วงแรกในอีกแปลงหนึ่ง จะทำให้ได้ผลผลิตรวมเป็น 50 เปอร์เซ็นต์ เพราะฉะนั้นทั้งปีด้วยวิธีการนี้ ทำให้สามารถมีผลผลิต กล้วยน้ำว้าจำหน่ายให้กับพ่อค้าได้ตลอ ดทั้งปีและสามารถต่อรองราคากับพ่อค้าได้ โดยไม่ต้องถูกกดราคาเพราะจำเป็นต้องตั ดขายทั้งแปลง”

วิธีขยายพันธุ์กล้วยโดยผ่าการผ่าหน่อ เหตุผล ประหยัดและโร คหนอนกอที่มากับต้นกล้วย ขั้นตอนการเตรียมวัสดุอุปกรณ์ มีดังนี้

หน่อกล้วย(ต้นสาว) อายุ 4 เดือนขึ้นไปหรือกล้วยที่ตั ดเครือแล้วยิ่งดี

มี ดโต้ ใหญ่ 1 ด้าม , เล็ก 1 ด้าม

เขียง

กะละมัง

น้ำสะอาด

กระดาษ

กระบะเพาะกล้า(ตะกร้า) สี่เหลี่ยม

ขี้เรื่อย , แกลบดิบ , แกลบเผา

ถุงเพาะชำ ขนาด 4 x 8 นิ้ว

ขั้นตอนการทำ ตั ดรากให้หมด ให้สังเกตุตาของหน่อกล้วยที่มีลักษณะเป็นปุ่มที่พร้อมจะเจริญเติบโต

ใช้มี ดผ่ากลางเหง้าเป็นแนวนอนแบ่งเป็น 2 ส่วน และผ่าแต่ละส่วนแบ่งเป็น 3 – 4 ส่วน (แล้วแต่ขนาดของหน่อกล้วย) หน่อขนาดใหญ่สามารถผ่าได้ 8 ชิ้น พยายามตั ดเป็นชิ้นให้พอดี ระวังอย่าให้โดนตาหน่อต กแต่งให้ได้รูป แล้วนำไปล้างน้ำทำความสะอาด เตรียมกระบะบ่มเพาะ แล้วใช้กระดาษรองก้นถาดเพื่อป้องกันน้ำและดินไหล นำขี้เลื่อย แกลบดิบ แกลบเผา ผสม อัตราส่วน 1 : 1 : 1 (อัตราส่วนตามปริมาตร) ไม่ใช้ดิน โรยลงในกระบะเพาะให้เสมอกัน

วางหน่อกล้วยลงโดยคว่ำส่วนเนื้อลง จัดเรียงให้พอดีห่างกันสักนิด ระวังอย่าให้ทับเกยกันเพราะจะเน่า ใช้ ส่วนผสมเดิมกลบทับชั้นด้านบนอีกครั้ง เกลี่ยจนทั่ว และรดน้ำพอให้ชุ่มชื่น อย่าให้แห้งหรือแฉะจนเกินไป เป็นเวลา 1 เดือน จากนั้นจะเห็นกล้วยเริ่มแทงหน่อออกมา

สังเกตหน่อกล้วยจนมีที่นำไปเพาะเลี้ยงใบกาบจะเน่าเปื่อย หน่อกล้วยแทงหน่อมีใบ 1-2 ใบ แล้วจึงนำมาลงในถุงเพาะชำ ขนาด 4 x 8 นิ้ว หากกล้วยมี 2 หน่อ ให้ตั ดแยกแล้วแบ่งถุงเพาะชำ ในถุงนั้นให้เอาหน้าดินเข้ามาเพิ่ม เพราะจะมีปุ๋ยในดิน จากนั้นเลี้ยงหน่อกล้วย ต่ออีกเป็นเวลา 1 เดือน จึงเป็นต้นพร้อมปลูก

พร้อมนำไปปลูก กำหนดระยะและขนาดหลุมปลูก โดยระยะที่เหมาะสมคือ 4×4 เมตร และควรขุ ดหลุม 50x50x50 เซ็นติเมตร เพราะรัศมีของรากกล้วยจะหากินไม่เกิน 50 เซ็นติเมตร

การขุ ดหลุมขนาดนี้จะทำให้รากกล้วยหากินได้ไกลขึ้น และความลึกของหลุมจะแก้ปัญหาการขึ้นโคนหรือโคนลอย โดยการปลูกครั้งหนึ่งสามารถเก็บผลผลิตได้ 4-5 ปีเลยทีเดียว ถ้าขุ ดหลุมขนาดเล็กและตื้นกว่านี้ จะให้ผลผลิตแค่ปีสองปีก็ต้องรื้อปลูกใหม่แล้ว ใส่ปุ๋ยรองก้นหลุมด้วยปุ๋ยหมักปุ๋ยคอกผสมดินประมาณหลุมละ 2 กิโลกรัม รองหนาขึ้นมาประมาณ 30 เซ็นติเมตร แล้วจึงปลูกต้นกล้วยและกลบบริเวณโคนต้นให้แน่น ทำแอ่งดินรอบต้นเพื่อเก็บน้ำรักษาความชื้นของดิน ปลูกเสร็จให้น้ำตามทันทีให้ชุ่มชื้นพอเพียง ไม่เช่นนั้นต้นจะเหี่ยวเฉา ใบแห้งและยุบตัว บางต้นไม่รอ ด บางต้นแต กต้นใหม่ขึ้นแทนทำให้อายุต้นไม่สม่ำเสมอกัน

เมื่อกล้วยอายุ 4-6 เดือน ต้นแม่ยังไม่ออกเครือไม่ควรแยกหน่อเพราะจะทำให้กระทบกระเทือนต่อต้นแม่

ให้ตั ดต้นหน่อทิ้งไปเพื่อไม่ให้ต้นแม่ต้องรับภาระส่งอาหารไปเลี้ยงหน่อซึ่งเกิดใหม่ จะทำให้ต้นแม่มีสารอาหารส่งไปเลี้ยงผลบนต้นอย่างเพียงพอ หรือหากต้องการนำไปปลูกต่อ เมื่อกล้วยแต กหน่อ 4-7 หน่อ ควรทำการปาดยอ ดทิ้ง โดยปาดในแนวเฉียงขึ้นกะความยาวของหน่อที่จะเหลือไว้หลังจากปาดให้สูงจากพื้นดินขึ้นมาประมาณ 20 นิ้วจากนั้นทำการปาดหน่อให้เฉียงกลับด้าน(ทิศตรงข้ามกับการปาดครั้งแรก) หน่อพัธุ์จะขยายใหญ่ขึ้นเรื่อยๆเหมาะแก่การนำไปปลูกต่อ

หลังจากที่กล้วยเริ่มแทงปลีออกมาแล้ว ก็จะใช้เวลาประมาณ 30 วัน ก็่จะสามารถเริ่มตั ดปลีออกจากเครือได้ โดยให้เราสังเกตุว่าเมื่อปลีกล้วยบานจนสุดแล้ว หรือให้สังเกตุดูว่าหวีกล้วยจะไม่สามารถสร้างเป็นหวีได้แล้ว คือลูกกล้วยจะมีลักษณะรีบ ก็นับลงไปประุมาณ 1 คืบ แล้วค่อยตั ดปลีออกจากเครือ ซึ่งปลีกล้วยที่ตั ดออกสามารถนำไปจำหน่ายได้ หรือนำไปประกอบอาหารได้อีกด้วย การนับอายุตั้งแต่แทงปลีกล้วยจนเก็บเกี่ยวพอสังเขปมีดังนี้

หลังจากที่เราสังเกตุเห็นกล้วยแทงปลีแล้วนับไปประมาณ 30 วัน ให้สังเกตุดูว่าปลีกล้วยบานจนสุดแล้วหรือยัง ก็สามารถตั ดปลีออกจากเครือได้ (1 เดือน)หลังจากตั ดปลีออกจากเครือแล้วก็นับต่อไปอีก 90 วัน ก็สามารถตั ดเครือกล้วยไปจำหน่ายได้ ให้สังเกตุดูที่ผลของกล้วยว่าเหลี่ยมที่ผลหายแล้วหรือยัง ผลของกล้วยจะมีลักษณะกลม (3 เดือน)เหตุผลที่ควรตั ดปลีกล้วยห่างจากลูกกล้วย ประมาณ 1 คืบ

การตั ดปลีกล้วยชิดลูกกล้วยเกินไป อาจก่อเกิดรูที่ปลายเครือกล้วยทำให้มดหรือแมลงไปสร้างรังซึ่งจะเป็นปัญหาต่อมาในอนาคตได้ถ้าตั ดชิดกับลูกกล้วยเกินไป อาจก่อเกิดรูกลวงที่ปลายเครือ และขยายเป็นวงกว้างทำให้ลูกกล้วยไม่เจริญเติบโตและเสียหายได้เวลาตั ดเครือกล้วย จะสะดวกต่อการจับและการตั ดเครือกล้วย

กล้วยน้ำว่ามีประโยชน์มากมาย หารับประทานได้ไม่ย าก ราคาของกล้วยน้ำว้า ก็ไม่แพงเมื่อเทียบกับผลไม้อื่น หากได้รับประทานกล้วยน้ำว้า เพียงวันละ ลูก ก็จะทำให้เราห่างไกลหมอได้พอสมควร

กล้วยสามารถใช้ประโยชน์ได้เกือบทุกส่วน  แถมมีประโยชน์อีกด้วย

เรียบเรียงโดย 1ไร่ไม่ จ น